Knorgel: een orgel voor varkens
SYMBIO KUNST LAB
Pinopotato maakt ruimte voor een ander perspectief op varkens
Kunstenaar Pinopotato ontwikkelde binnen het Symbio Kunst Lab het Knorgel: een interactief speelinstrument voor varkens. Het werk laat de dieren zelf spelen, ontdekken en muziek maken. Daarmee zet het Knorgel iets anders tegenover het dominante beeld van het varken als product: een dier met nieuwsgierigheid, voorkeuren en eigen gedrag.
Van product naar dier
Toen Pinopotato aan het Kunst Lab begon, lag de uitkomst nog volledig open. Ze dook in de leefwereld, geschiedenis en toekomst van het varken en onderzocht hoe het dier opnieuw zichtbaar kon worden als individu. In de intensieve veehouderij verdwijnen varkens voor veel mensen grotendeels uit beeld. We ontmoeten ze nauwelijks als levende dieren, terwijl ze in onze samenleving vooral aanwezig zijn als voedselproduct. Pinopotato wilde juist ruimte maken voor een ander perspectief: het varken als nieuwsgierig, intelligent en sociaal wezen.
In haar oorspronkelijke voorstel zocht ze daarom bewust naar een vorm die mensen aantrekt en nieuwsgierig maakt. Licht en speels aan de oppervlakte, met daaronder een verhaal over hoe wij naar dieren kijken en welke plek we ze geven.
“Langzaamaan ontwikkelde ik het concept voor een Knorgel: een interactief speelinstrument ter ere van deze bijzondere en intelligente dieren. Uiteraard bespeeld door de varkens zelf.”
Bouwen voor snuit en poten
Het Knorgel is ontworpen om door de varkens zelf te worden bediend. Ze kunnen er met hun snuit en poten tegenaan, erop kauwen en verschillende speelobjecten onderzoeken. Het hout werd gedrenkt in bietensap, waardoor het aantrekkelijk ruikt en een roze tint kreeg.
Tijdens de eerste tests bij natuurvriendelijke boerderij Sengersbroek bleek al snel dat het instrument aansloeg. De varkens snuffelden, onderzochten en maakten langdurig gebruik van het prototype. Daarmee wordt het dier in het werk geen onderwerp waarnaar mensen kijken, maar een actieve deelnemer die zelf bepaalt wat er gebeurt.
Kunst voor dieren die buiten beeld blijven
Het Knorgel is onderdeel van het Symbio Kunst Lab. Binnen dit jaarprogramma werken drie kunstenaars aan werk rond de miljoenen dieren in de Nederlandse vee-industrie. Met hun werk onderzoeken zij hoe kunst kan helpen om deze dieren opnieuw zichtbaar te maken en onze vanzelfsprekende ideeën over hun plek in het voedselsysteem te verschuiven. Het Knorgel stelt daarmee ook een bredere vraag: wat verandert er wanneer we dieren in de veehouderij ruimte geven om zich te gedragen als dier, in plaats van ze uitsluitend te bekijken vanuit hun functie voor mensen?
Het Knorgel krijgt een vervolg
Op 3 oktober wordt het Knorgel voor het eerst aan publiek gepresenteerd tijdens Broekland bij Sengersbroek in Asten Heusden. Daarna wil Pinopotato het ontwerp verder ontwikkelen en onderzoeken hoe het instrument ook op andere plekken kan worden ingezet.
